"အချစ်" ခေါင်းစဉ်နဲ့ လည်ပင်းညှစ်၊ ဗီဒီယိုရိုက်တဲ့ ကျောင်းသား ၄ ဦး။ G-10 ညီမလေးရဲ့ နာကျင်မှုကို Telegram မှာ ဖြန့်ဝေခဲ့တဲ့ ကျောင်းသား ၄ ဦးကို အပြစ်ပေးရမည်။

နိဒါန်း

ဒီစာကို ထက် ဘယ်လို စရေးရမလဲတောင် မသိတော့ဘူး။ ထက်ရဲ့ လက်တွေ တုန်နေတယ်။ ရင်ဘတ်ထဲမှာ ဒေါသ၊ ဝမ်းနည်းမှု၊ နာကျင်မှု၊ ရွံရှာမှု အားလုံး ရောထွေးပြီး ပေါက်ကွဲထွက်မတတ်ပဲ။ အောက်တိုဘာ ၂၃ ရက်နေ့က သတင်းတစ်ခုက ထက်တို့ရဲ့ ဆိုရှယ်မီဒီယာ စာမျက်နှာပေါ်ကို ညအချိန်မတော် ခုန်တက်လာတယ်။ ဖတ်လိုက်ရတဲ့ ခေါင်းစဉ်ကကို ထက်ကို အသက်ရှူမှားသွားစေတယ်။ "စလင်းမြို့ အထက ကျောင်းမှာ G-10 ကျောင်းသူကို ကျောင်းသား လေးယောက်က အုပ်စုဖွဲ့ အဓမ္မပြုကျင့်၊ ဗီဒီယိုရိုက်ကာ လိုင်းပေါ်တင်" တဲ့။

ထက်လည်း ၁၇ နှစ်ပဲ ရှိသေးတယ်။ ဒီသတင်းထဲက ညီမလေးက G-10 တဲ့။ ဆိုတော့ အသက် ၁၅၊ ၁၆ ပေါ့။ ထက်နဲ့ သက်တူရွယ်တူ ညီမလေးတစ်ယောက်။ ကျောင်းသူတစ်ယောက်။ အိပ်မက်တွေ၊ မျှော်လင့်ချက်တွေ အများကြီးရှိနေဦးမယ့် ကောင်မလေးတစ်ယောက်။ သူ့ဘဝရဲ့ အလှပဆုံးဖြစ်သင့်တဲ့ ဆယ်ကျော်သက်အချိန်ကို နည်းနည်းလေးမှ မညှာမတာ၊ အကြင်နာတရား လုံးဝကင်းမဲ့စွာနဲ့ ရက်ရက်စက်စက် ချေမွှပစ်လိုက်ကြတယ်။

ဘယ်သူတွေကလဲ။ တခြားသူတွေ မဟုတ်ဘူး။ သူ့ကျောင်းကပဲ။ သူ့ရဲ့ "ရည်းစား" ဆိုတဲ့ G-12 ကျောင်းသားနဲ့ သူ့သူငယ်ချင်း သုံးယောက်။ စုစုပေါင်း လေးယောက်။

ဒီဆောင်းပါးက သတင်းပြန်ရေးပြဖို့ မဟုတ်ဘူး။ ဒီသတင်းရဲ့ နောက်ကွယ်က ထက်တို့ကို လည်ပင်းညှစ်သတ်နေတဲ့၊ ထက်တို့ရဲ့ ညီမလေးတွေကို အရှင်လတ်လတ် ငရဲကျစေနေတဲ့ အကြောင်းတရား အစစ်အမှန်တွေကို ရင်ဖွင့်ဖို့၊ ဝေဖန်ဖို့၊ တောင်းဆိုဖို့ ရေးတာ။

အပိုင်း (၁) - "အချစ်" လို့ ခေါင်းစဉ်တပ်ထားတဲ့ သစ္စာဖောက်မှု

ပထမဆုံး ထက် ပြောချင်တာက "ရည်းစား" ဆိုတဲ့ စကားလုံးအကြောင်းပဲ။ သတင်းထဲမှာ ပါတာက ကောင်မလေးကို "ရည်းစားဖြစ်သူ" G-12 ကျောင်းသားက ချိန်းခေါ်သွားတာ။ ဘာခေါင်းစဉ်တပ်လဲ။ "မွေးနေ့ပွဲ ရှိတယ်" ဆိုပြီးတော့။

စဉ်းစားကြည့်ပါဦး။ ဆယ်ကျော်သက်အရွယ်မှာ "ရည်းစား" ဆိုတာ ဘယ်လောက်တောင် ယုံကြည်မှု၊ အားကိုးမှု၊ လုံခြုံမှုတွေကို ကိုယ်စားပြုလဲ။ ကိုယ့်ကို ကာကွယ်ပေးမယ့်သူ၊ ကိုယ့်ကို နားလည်ပေးမယ့်သူ၊ ကိုယ့်ဘက်က ရပ်တည်ပေးမယ့်သူလို့ ထင်ထားခဲ့မှာ။ အဲ့ဒီယုံကြည်မှုအားလုံးကို အခွင့်ကောင်းယူပြီး အကြံအစည်နဲ့ ထောင်ချောက်ဆင်ခဲ့တာ။

ဒါကို "အချစ်" လို့ ခေါ်မှာလား။ ဒါ အချစ် မဟုတ်ဘူး။ ဒါ "ပိုင်ဆိုင်လိုမှု"။ ဒါ "အပိုင်စီးလိုမှု"။ ဒါဟာ "ငါ့ရည်းစားပဲ၊ ငါလုပ်ချင်သလို လုပ်လို့ရတယ်" ဆိုတဲ့ အဆိပ်သင့်နေတဲ့ အတွေးအခေါ်က လာတာ။ ဒါဟာ မိန်းကလေးတစ်ယောက်ကို တန်းတူရည်တူ လူသားတစ်ယောက်၊ လက်တွဲဖော်တစ်ယောက် အဖြစ် မမြင်ဘဲ ကိုယ့်ရဲ့ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆန္ဒဖြည့်တင်းဖို့ ပစ္စည်းတစ်ခု၊ ကိုယ့်ရဲ့ "မာန်" ကို ပြဖို့ အသုံးခံပစ္စည်းတစ်ခုလို သဘောထားတဲ့ ယုတ်ညံ့တဲ့ စိတ်ဓာတ်က လာတာ။

ပြီးတော့ နေရာက "ထီးကြီးဘုရား" တဲ့။ ဘုရားမြေမှာ။ လူတွေ စိတ်နှလုံး အေးချမ်းဖို့ ကုသိုလ်ကောင်းမှု လာလုပ်တဲ့ နေရာမှာ အရက်သေစာတွေ သောက်စားပြီး မူးယစ်ပြီး လူမဆန်တဲ့ ရာဇဝတ်မှုကို ကျူးလွန်ခဲ့ကြတယ်။ ဒါဟာ ဘာသာတရား၊ ကိုယ်ကျင့်တရား၊ လူမှုတန်ဖိုး ဘာတစ်ခုမှ သူတို့ခေါင်းထဲမှာ မရှိတော့ဘူးဆိုတာကို ပြနေတာပဲ။ သူတို့ရဲ့ အသိစိတ်ဟာ လုံးဝကို ပျက်စီးနေပြီ။

အဲ့ဒီမှာ ပိုဆိုးတာက "သူငယ်ချင်း သုံးယောက်" ကပါ ပါဝင်ကျူးလွန်တာ။ ဒါဟာ "တစ်ယောက်တည်း" မှားတာ မဟုတ်ဘူး။ ဒါဟာ "အုပ်စုဖွဲ့" ကျူးလွန်တာ။ ဒီနေရာမှာ "အဆိပ်သင့် ယောင်္ကျားမဆန်မှု" (Toxic Masculinity) ဆိုတာကြီးက အကြီးအကျယ် ဝင်လာပြီ။ သူတို့အချင်းချင်း "မင်းမလုပ်ရဲဘူးလား"၊ "ဒါမှ ယောင်္ကျားကွ" ဆိုတဲ့ အတွေးအခေါ်တွေ၊ အားပေးမှုတွေ၊ မြှောက်ပင့်မှုတွေ ရှိခဲ့မှာ သေချာတယ်။ တစ်ယောက်ရဲ့ ယုတ်မာမှုကို နောက်တစ်ယောက်က ထောက်ခံ၊ အားပေး၊ ဝိုင်းဝန်းပြီး ဒီညီမလေးကို သားကောင်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြတာ။

မိန်းကလေးတစ်ယောက်ကို အနိုင်ကျင့်ရတာ၊ အုပ်စုဖွဲ့ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားရတာကို "သူရဲကောင်း" လုပ်ရပ်၊ "ဂုဏ်ယူစရာ" လုပ်ရပ်တစ်ခုလို သူတို့ မှတ်ယူနေကြပြီ။ ဒါဟာ ထက်တို့ လူ့အဖွဲ့အစည်းရဲ့ အကြီးမားဆုံး ရှုံးနိမ့်မှုပဲ။

သတင်းထဲမှာ ပါတဲ့ နောက်ထပ် အချက်တစ်ခုက ထက်ကို အသည်းခိုက်သွားစေတယ်။ "ရည်းစားဖြစ်သူက ကျောင်းသူလေးရဲ့ လည်ပင်းကို ညှစ်ပြီးတော့ တစ်ယောက်ချင်းစီ ခွဲပြီး မုဒိမ်းကျင့်ကြတာ" တဲ့။

ဒါဟာ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကိစ္စ သက်သက် မဟုတ်တော့ဘူး။ ဒါဟာ "လူသတ်မှု" နဲ့ နီးစပ်တဲ့ "အကြမ်းဖက်မှု"။ ဒါဟာ "ထိန်းချုပ်မှု"။ "နင့်အသက် ငါ့လက်ထဲမှာ" ဆိုပြီး ခြိမ်းခြောက်၊ နှိပ်စက်၊ သူ့ရဲ့ နာကျင်မှု၊ ကြောက်ရွံ့မှုတွေကို ကြည့်ပြီး သာယာမှု ယူနေတာ။ သူ့ကို လူတစ်ယောက်လို့ကို မမြင်တော့တာ။ လည်ပင်းကို ညှစ်ထားတယ် ဆိုကတည်းက အဲ့ဒီညီမလေးရဲ့ အသက်ရှူသံ၊ အကူအညီတောင်းသံ၊ ငြင်းဆန်သံ အားလုံးကို ပိတ်ပစ်လိုက်တာ။ သူ့ရဲ့ ဖြစ်တည်မှုကိုပါ ဖျောက်ပစ်လိုက်ချင်တဲ့ ရက်စက်မှု။

အပိုင်း (၂) - တယ်လီဂရမ်ပေါ်က ဒုတိယအကြိမ် သတ်ဖြတ်မှု

ဒီရာဇဝတ်မှုက အဲ့ဒီ ဘုရားပေါ်မှာ မပြီးသွားခဲ့ဘူး။ သူတို့က ဒီညီမလေးကို အုပ်စုဖွဲ့ အဓမ္မပြုကျင့်နေတာကို "ဗီဒီယိုရိုက်" ခဲ့ကြသေးတယ်။ ပြီးတော့ အဲ့ဒီ ဗီဒီယိုကို "တယ်လီဂရမ်" ပေါ်မှာ "ဖြန့်ဝေ" ခဲ့ကြတယ်။

ဒါဟာ ပထမအကြိမ် ကျူးလွန်မှုထက်တောင် ပိုပြီး ရက်စက်၊ ယုတ်မာ၊ ဆိုးရွားတဲ့ ဒုတိယအကြိမ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ သတ်ဖြတ်မှုပဲ။

ဘာလို့ ဗီဒီယို ရိုက်ရတာလဲ။ သူတို့အတွက် ဒါဟာ "အောင်ပွဲ" တစ်ခု။ "တိုက်ပွဲ" တစ်ခုမှာ နိုင်လို့ ရလာတဲ့ "ဆုတံဆိပ်" တစ်ခုလိုပဲ။ သူတို့ရဲ့ "ယောင်္ကျားပီသမှု" ကို တခြားယောင်္ကျားတွေကို ပြချင်လို့။ သူတို့ရဲ့ "အာဏာ" ကို ကြွားချင်လို့။

ပြီးတော့... အဓိက အရေးကြီးဆုံးက အဲ့ဒီညီမလေးကို ထာဝရ "အသံတိတ်" သွားအောင် လုပ်လိုက်တာ။ သူ့ကို "အရှက်တရား" ဆိုတဲ့ လက်နက်နဲ့ ပစ်သတ်လိုက်တာ။ "နင် ဒီအကြောင်း ဘယ်သူ့ကိုမှ ပြန်မပြောရဲစေရဘူး၊ ပြောရင် နင့်ရဲ့ ဗီဒီယို လိုင်းပေါ် တက်သွားမယ်" ဆိုတဲ့ ခြိမ်းခြောက်မှု။ အခုက ပြောတောင် မပြောရသေးဘူး၊ လိုင်းပေါ် တင်ပစ်လိုက်ပြီ။

တယ်လီဂရမ်။ ဒီနာမည်ကြားလိုက်တာနဲ့ ထက်တို့ ခေါင်းထဲမှာ "အမှောင်" ဆိုတာပဲ မြင်တော့တယ်။ ဒီပလက်ဖောင်းဟာ မြန်မာနိုင်ငံမှာ အမျိုးသမီးတွေ၊ ညီမငယ်တွေ၊ ကလေးသူငယ်တွေရဲ့ ကိုယ်ခန္ဓာပုံရိပ်တွေကို ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ ဖြန့်ဝေ၊ ရောင်းဝယ်၊ ဖျော်ဖြေရေး သဘောမျိုး လုပ်နေတဲ့ ငရဲခန်းကြီးတစ်ခု ဖြစ်နေတာ ကြာပြီ။

အခု ဒီညီမလေးရဲ့ အနာကျင်ရဆုံး၊ အကြောက်ရွံ့ဆုံး၊ အရှက်ရဆုံး အချိန်ကို သူတို့က "ဖျော်ဖြေရေး" တစ်ခုလို ဖြန့်ဝေလိုက်ပြီ။ ဒီဗီဒီယိုကို ကြည့်တဲ့သူတွေ၊ ရှယ်တဲ့သူတွေ၊ "hi" လို့ မန့်တဲ့သူတွေ၊ ကျူးလွန်သူတွေကို "မိုက်တယ်" လို့ ထင်တဲ့သူတွေ အားလုံးဟာ ဒီအဓမ္မမှုမှာ "ပါဝင်ကျူးလွန်သူတွေ" ပဲ။ သူတို့အားလုံးဟာ ဒီညီမလေးရဲ့ ဒဏ်ရာကို ဆားနဲ့ ပက်လိုက်ကြသူတွေပဲ။

အဲ့ဒီညီမလေး ... သတိပြန်ရလာတော့ ဘေးပတ်ဝန်းကျင်ကို အကူအညီတောင်းရတယ်။ ဒေသခံတွေက ဆေးရုံ ပို့ပေးရတယ်။ သူ့ရဲ့ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဒဏ်ရာတွေက ဆေးကုသလို့ ပျောက်သွားနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒီ "ဒစ်ဂျစ်တယ်လ် ဒဏ်ရာ" ကရော။

သူကျောင်းပြန်တက်ရဲပါဦးမလား။ သူ လူတွေကြားထဲ မျက်နှာပြရဲပါဦးမလား။ သူဖုန်းတစ်လုံးကိုင်ဖို့၊ အင်တာနက်ဖွင့်ဖို့ သတ္တိရှိပါဦးမလား။ သူ့ဘဝတစ်ခုလုံးကို ဒီအဖြစ်ဆိုးကြီးရဲ့ အရိပ်မည်းကြီးက ဘယ်တော့မှ ပျောက်ကွယ်သွားမှာ မဟုတ်တော့ဘူး။ ဒါဟာ တစ်သက်စာ ထောင်ဒဏ် ကျသွားတာနဲ့ အတူတူပဲ။

ကိုယ့်ရဲ့ ပုံရိပ်၊ ကိုယ့်ရဲ့ ဖြစ်တည်မှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အရမ်း ထိလွယ်ရှလွယ်တယ်။ ကိုယ့်ကို လူတွေ ဘယ်လိုမြင်မလဲ၊ ဘယ်လို ကဲ့ရဲ့ကြမလဲ၊ ဘယ်လို အနိုင်ကျင့်ကြမလဲ ဆိုတာကို နေ့စဉ်နဲ့အမျှ တွေးကြောက်နေရတာ။ အခု ဒီညီမလေး ခံစားရတဲ့ "အရှက်တရား" နဲ့ "ကြောက်ရွံ့မှု" ဟာ ထက်တို့အားလုံး မျှဝေခံစားနေရတဲ့ ကြောက်ရွံ့မှုပဲ။ ဒါ့ကြောင့် ဒီကိစ္စကို ထက် လုံးဝ မျက်နှာလွှဲထားလို့ မရဘူး။

အပိုင်း (၃) - ပျက်ယွင်းနေသော စနစ်ဆိုးရဲ့ သားကောင်များ

ဒီလို ဆိုးရွားတဲ့ ရာဇဝတ်မှုကြီး ဖြစ်လာတာဟာ ဒီကျောင်းသား လေးယောက်ရဲ့ ပင်ကိုယ်စိတ်ဓာတ် ယုတ်မာမှု တစ်ခုတည်းကြောင့်လား။ ထက်တော့ အဲ့ဒီလို မထင်ဘူး။ ဒါဟာ သူတို့ကို ဒီလို "မိစ္ဆာ" တွေ ဖြစ်လာအောင် တွန်းပို့၊ မွေးမြူပေးလိုက်တဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်နဲ့ စနစ်ကြီးရဲ့ အမှား။

၁။ ကျောင်းပညာရေးရဲ့ ကျရှုံးမှု

ဒီအဖြစ်အပျက်က "အ.ထ.က - ၁၊ စလင်း" ဆိုတဲ့ စာသင်ကျောင်းကြီးရဲ့ နယ်နိမိတ်ထဲမှာ ဖြစ်ခဲ့တာ။ ကျောင်းတွေဆိုတာ စာသင်ပေးဖို့၊ အသိပညာ တိုးပွားဖို့ နေရာသက်သက် မဟုတ်ဘူး။ ဒါဟာ ကလေးတစ်ယောက်ရဲ့ အနာဂတ်၊ သူ့ရဲ့ "ကိုယ်ကျင့်တရား"၊ "လူမှုဆက်ဆံရေး"၊ "စည်းကမ်း"၊ "အမှားအမှန် ခွဲခြားတတ်မှု" တွေကို သင်ကြား၊ ထိန်းကျောင်းပေးရမယ့် နေရာ။

ဒါပေမဲ့ သတင်းထဲမှာ ဖတ်လိုက်ရတယ်။ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ဒီကျောင်းတွေမှာ ဘာတွေဖြစ်နေလဲ။ Non-CDM ဆရာ၊ ဆရာမတွေ ထပ်တိုးခန့်တယ်။ ကျောင်းသား ၁၀၀ မှာ ဆရာမ ၃၀ နှုန်းအထိ ရှိလာတယ်။ အရေအတွက်တော့ တိုးလာတယ်။ "အရည်အချင်း" ကရော။

သတင်းထဲမှာ ဒေသခံတွေက ပြောထားတယ်။ "ပညာသင်ကြားရေးရော၊ စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေးမှာပါ ကျွမ်းကျင်တတ်မြောက်တာ မရှိဘဲ အာဏာရှိသူတွေကလည်း သူတို့ကို သစ္စာခံတဲ့ နီးစပ်ရာလူတွေကို ဆရာ၊ ဆရာမအဖြစ် ဆွဲခန့်ထားတာ" တဲ့။

ဒါဟာ အချက်ပဲ။ ပညာရေးစနစ်တစ်ခုလုံးက "အရည်အချင်း" (Meritocracy) ပေါ်မှာ အခြေမခံတော့ဘဲ "သစ္စာခံမှု" (Loyalty) ပေါ်မှာပဲ အခြေခံပြီး တည်ဆောက်လိုက်တဲ့အခါ၊ ကျောင်းတွေဟာ ပညာရေး ဝန်ဆောင်မှုပေးတဲ့ နေရာ မဟုတ်တော့ဘဲ အုပ်ချုပ်သူကို ထောက်ခံဖို့ ဝါဒဖြန့်တဲ့ နေရာ၊ ဒါမှမဟုတ် အလုပ်အကိုင် နေရာချထားရေး ဌာနတစ်ခုလောက်ပဲ ဖြစ်သွားတယ်။

တကယ် စိတ်ဓာတ်၊ အရည်အချင်း ပြည့်ဝတဲ့ ဆရာ၊ ဆရာမတွေက စနစ်ထဲမှာ မရှိတော့ဘူး။ ရှိနေတဲ့သူတွေကလည်း ကလေးတွေရဲ့ စိတ်ဓာတ်၊ စည်းကမ်းပိုင်းကို ထိန်းကျောင်းဖို့ အရည်အချင်း မရှိဘူး။ ဒါမှမဟုတ် စိတ်မဝင်စားဘူး။ သူတို့ကိုယ်တိုင်လည်း ဒီအကြမ်းဖက်မှု၊ မတရားမှုတွေနဲ့ ရှင်သန်နေရတဲ့ စနစ်ရဲ့ လက်အောက်ခံတွေပဲ မဟုတ်လား။

ဒီလို ကျောင်းပတ်ဝန်းကျင်မှာ G-12 ကျောင်းသားတစ်ယောက်က အရက်သောက်၊ ရည်းစားကို ဘုရားခေါ်ထုတ်၊ အုပ်စုဖွဲ့ မုဒိမ်းကျင့်တာကို ဘယ်သူက ထိန်းကျောင်းမှာလဲ။ ဘယ်သူက တားဆီးမှာလဲ။ ဘယ် "စည်းကမ်း" က သူတို့ကို ဟန့်တားနိုင်မှာလဲ။ ကျောင်းဆိုတာ ကလေးတွေအတွက် အလုံခြုံဆုံး နေရာ ဖြစ်ရမယ့်အစား အခုတော့ အန္တရာယ်အများဆုံး သားရဲတွင်းကြီးတစ်ခု ဖြစ်နေပြီ။

သတင်းထဲမှာ ပဲခူးက မုက္ကလကျေးရွာက Non-CDM ကျောင်းအုပ်ဆရာတစ်ဦးက မူလတန်းကျောင်းသား ၁၇ ဦးကို လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားခဲ့တဲ့ အမှုကိုလည်း ဖော်ပြထားတယ်။ စဉ်းစားကြည့်။ ကျောင်းအုပ်ကိုယ်တိုင်က ကျူးလွန်သူ ဖြစ်နေပြီ။ ဆရာကိုယ်တိုင်က အဓမ္မကျင့်နေပြီ။ ဒါဆို ဒီကျောင်းသားလေးတွေက ဘယ်သူ့ကို အားကိုးရမှာလဲ။ သူတို့က ဘယ်သူ့ဆီကနေ "အမှန်တရား" ကို သင်ယူရမှာလဲ။

ဒီ G-12 ကျောင်းသားတွေဟာ သူတို့ရဲ့ ကျောင်းအုပ်၊ သူတို့ရဲ့ ဆရာ၊ သူတို့ရဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်က ဒီလိုဖြစ်နေတယ်။ "အနိုင်ကျင့်လို့ ရတယ်"၊ "အာဏာသုံးလို့ ရတယ်"၊ "ငါတို့လုပ်တာ ဘယ်သူမှ မတားနိုင်ဘူး" ဆိုတဲ့ အတွေးအခေါ်ကို ဒီပျက်စီးနေတဲ့ စနစ်ကြီးကပဲ သူတို့ခေါင်းထဲ နေ့တိုင်း သင်ကြားပေးနေတာ။

၂။ တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုရဲ့ ပြိုလဲခြင်း

ဒုတိယအချက်က "တရားစီရင်ရေး"။ ဒေသခံတွေရဲ့ စိုးရိမ်မှုက ထက်တို့အားလုံးရဲ့ စိုးရိမ်မှုပဲ။ "ရဲတွေက ငွေယူ၊ ငွေညှစ်ပြီး အမှုကို ဖုံးဖိဖျောက်ဖျက်၊ ကျေအေးခိုင်းလိုက်မှာ စိုးရိမ်တယ်" တဲ့။

ဒါဟာ "စိုးရိမ်မှု" သက်သက် မဟုတ်ဘူး။ ဒါဟာ ဖြစ်နေကျ "အမှန်တရား"။

ထက်တို့နိုင်ငံမှာ မုဒိမ်းမှုတွေ၊ အကြမ်းဖက်မှုတွေ၊ အထူးသဖြင့် အမျိုးသမီးတွေနဲ့ ကလေးတွေအပေါ် ကျူးလွန်တဲ့ ရာဇဝတ်မှုတွေမှာ "ကျေအေးခြင်း" ဆိုတဲ့ စကားလုံးက အရမ်း တွင်ကျယ်လွန်းတယ်။ ပိုက်ဆံပေးလိုက်၊ "နာကျင်ကြေး" ပေးလိုက်၊ ပြီးရင် ပြီးရော။ ကျူးလွန်သူက သူ့ဘဝမှာ ဘာအပြစ်ဒဏ်မှ မခံရဘဲ လွတ်လပ်စွာ ဆက်နေသွားတယ်။ ခံရသူ ညီမလေးကတော့ တစ်သက်လုံး ဒီဒဏ်ရာကြီးနဲ့၊ ဒီအရှက်တရားကြီးနဲ့ အသံတိတ် ရှင်သန်ရတော့တယ်။

ဒီလို "အပြစ်ပေးခံရခြင်းမှ ကင်းလွတ်ခွင့်" (Impunity) ကြီး ရှိနေသမျှ ကာလပတ်လုံး ဒီလို ရာဇဝတ်မှုတွေက ဆက်ဖြစ်နေဦးမှာပဲ။ "ငါလုပ်လည်း ဘာမှမဖြစ်ဘူး၊ ပိုက်ဆံပေးလိုက်ရင် ပြီးတာပဲ" ဆိုတဲ့ အတွေးဟာ ကျူးလွန်သူတွေကို ပိုပြီး ရဲဆေးတင်ပေးသလို ဖြစ်နေတယ်။

အခု ဒီကောင်လေး လေးယောက်ကို ရဲစခန်းက ခေါ်သွားပြီ။ ဒါပေမဲ့ ထက် လုံးဝ မယုံကြည်ဘူး။ သူတို့က G-12 ကျောင်းသားတွေ။ သူတို့မိဘတွေက နည်းနည်းပါးပါး "ရှိ" တဲ့သူတွေ ဖြစ်နေခဲ့ရင် ဒါမှမဟုတ် အာဏာပိုင်တွေနဲ့ "နီးစပ်" နေခဲ့ရင် ဒီအမှုကြီးက ဘယ်လို အဆုံးသတ်သွားမလဲ။

ညီမလေးရဲ့ မိဘတွေအပေါ်မှာ "ငွေနဲ့ ကျေအေးပါ"၊ "အရှက်မကွဲချင်ရင် ဒီလောက်နဲ့ ရပ်လိုက်ပါ" ဆိုတဲ့ ဖိအားပေးမှုတွေ၊ ခြိမ်းခြောက်မှုတွေ ဝင်လာဦးမှာ။

တရားဥပဒေက သူ့ရဲ့ မူလတာဝန်ဖြစ်တဲ့ "အမှန်တရားကို ဖော်ထုတ်ဖို့" နဲ့ "ခံရသူကို ကာကွယ်ပေးဖို့" မဟုတ်တော့ဘဲ "အာဏာရှိသူ" နဲ့ "ပိုက်ဆံရှိသူ" ကို ကာကွယ်ပေးတဲ့ လက်နက်တစ်ခု ဖြစ်သွားတဲ့အခါ ထက်တို့လို သာမန်ပြည်သူတွေ၊ အထူးသဖြင့် မိန်းမသားတွေအတွက် ဘယ်မြေကြီးပေါ်မှာမှ လုံခြုံမှု မရှိနိုင်တော့ဘူး။

အပိုင်း (၄) - ထက်တို့အားလုံးရဲ့ တာဝန် (A Feminist Call to Action)

ဒီအဖြစ်အပျက်ကို ဖတ်ပြီး "သနားလိုက်တာ"၊ "ဆိုးလိုက်တာ" လို့ ပြောပြီး ခဏနေ မေ့ပစ်လိုက်လို့ မရဘူး။ ထက်တို့ ဒါကို "ပုံမှန်" အဖြစ်အပျက်တစ်ခု (Normalize) လုံးဝ ဖြစ်ခွင့်မပေးနိုင်ဘူး။ ဒီကိစ္စက ထက်တို့အားလုံးနဲ့ သက်ဆိုင်တယ်။ ထက်တို့အားလုံးမှာ တာဝန်ရှိတယ်။

၁။ "မုဒိမ်း ယဉ်ကျေးမှု" (Rape Culture) ကို အမြစ်ဖြတ်ရမယ်။

ထက်တို့ လူ့အဖွဲ့အစည်းမှာ ဒီ "မုဒိမ်း ယဉ်ကျေးမှု" က အရမ်း အမြစ်တွယ်နေတယ်။ မုဒိမ်းမှု တစ်ခုဖြစ်ပြီဆိုရင် လူတွေက ကျူးလွန်သူကို အပြစ်မတင်ခင် ခံရသူကို အရင် အပြစ်ရှာကြတယ်။ "သူက ဘာလို့ ညဘက်ကြီး အပြင်ထွက်တာလဲ" "သူက ဘာလို့ အဝတ်အစား လုံလုံခြုံခြုံ မဝတ်တာလဲ" "သူက ဘာလို့ ယောက်ျားလေးတွေနဲ့ အရက်လိုက်သောက်တာလဲ" "သူက ဘာလို့ ရည်းစားထားတာလဲ"

အခု ဒီကိစ္စမှာလည်း ထွက်လာမှာပဲ။ "G-10 ကလေးက ဘာလို့ ရည်းစားစကား သွားပြောတဲ့ဆီ လိုက်သွားတာလဲ"၊ "ဘာလို့ အရက်သောက်တာလဲ" ဆိုတဲ့ "ခံရသူကို အပြစ်တင်တဲ့" (Victim Blaming) စကားတွေ။

ရပ်လိုက်ပါ။ ကျေးဇူးပြုပြီး ရပ်လိုက်ပါ။

မိန်းကလေးတစ်ယောက်က အရက်သောက်တာ၊ ရည်းစားထားတာ၊ ညဘက် အပြင်ထွက်တာဟာ သူ့ကို "မုဒိမ်းကျင့်ခွင့်" ပေးလိုက်တာ မဟုတ်ဘူး။ ဘယ်လိုအခြေအနေမှာပဲ ဖြစ်ဖြစ်၊ ဘယ်လောက်ပဲ မူးနေပါစေ၊ "သဘောတူညီမှု မပါဘဲ" (Without Consent) ဘယ်သူ့ကိုမှ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိပါးခွင့်၊ ကျူးလွန်ခွင့် မရှိဘူး။

အဓမ္မပြုကျင့်မှုရဲ့ တစ်ခုတည်းသော အကြောင်းအရင်းက "အဓမ္မပြုကျင့်သူ" ရှိနေလို့ပဲ။

ထက်တို့ဟာ ဒီလို "ခံရသူကို အပြစ်တင်တဲ့" အတွေးအခေါ်တွေကို ကိုယ့်ပတ်ဝန်းကျင်မှာ၊ ကိုယ့်မိသားစုထဲမှာ၊ ကိုယ့်သူငယ်ချင်းတွေ ကြားထဲမှာ ချက်ချင်း တိုက်ဖျက်ရမယ်။ ယောက်ျားလေးတွေ စုပြီး ဒီလို ဗီဒီယိုတွေ ကြည့်၊ ဒီလို အကြောင်းအရာတွေကို "ဂုဏ်ယူစရာ" တစ်ခုလို ပြောဆို၊ ရယ်မောနေတာတွေ တွေ့ရင် ဝင်တားရမယ်။ ဒါဟာ ရယ်စရာ မဟုတ်ဘူး၊ ဒါဟာ ရာဇဝတ်မှု ဆိုတာကို နားလည်အောင် ရှင်းပြရမယ်။

၂။ "အဆိပ်သင့် ယောင်္ကျားမဆန်မှု" (Toxic Masculinity) ကို ပြောင်းလဲရမယ်။

ထက်တို့ရဲ့ ယောင်္ကျားလေးတွေကို "ယောင်္ကျားဆိုတာ မငိုရဘူး"၊ "မာကြောရမယ်"၊ "မိန်းကလေးတွေကို အနိုင်ယူရမယ်"၊ "လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံ များများရှိမှ 'မိုက်' တာ" ဆိုတဲ့ အတွေးအခေါ် အမှားကြီးတွေကို သင်ပေးနေတာတွေ ရပ်ရတော့မယ်။

ယောင်္ကျားပီသမှု အစစ်အမှန်ဆိုတာ အကြမ်းဖက်တာ၊ အနိုင်ကျင့်တာ မဟုတ်ဘူး။ ယောင်္ကျားပီသမှု အစစ်အမှန်ဆိုတာ "လေးစားမှု" (Respect)၊ "ညှာတာမှု" (Empathy)၊ "ကာကွယ်ပေးမှု" (Protection)၊ ပြီးတော့ "သဘောတူညီမှု" (Consent) ကို နားလည်၊ တန်ဖိုးထားတာပဲ ဖြစ်ရမယ်။

ကိုယ့်ရဲ့ ညီမ၊ အစ်မ၊ အမေ၊ သူငယ်ချင်း မိန်းကလေးတွေကို လေးစားတတ်အောင် သူတို့ရဲ့ "No" (ငြင်းဆိုမှု) ကို တန်ဖိုးထားတတ်အောင် သူတို့ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ကို သူတို့ပဲ ပိုင်ဆိုင်တယ်ဆိုတာ နားလည်အောင် ယောက်ျားလေးတွေကို ငယ်ငယ်ကတည်းက သင်ပေးရမယ်။ ဒါဟာ အိမ်က မိဘတွေမှာလည်း တာဝန်ရှိသလို ကျောင်းက ဆရာ၊ ဆရာမတွေမှာလည်း အဓိက တာဝန်ရှိတယ်။

၃။ စစ်မှန်တဲ့ တရားမျှတမှုကို တောင်းဆိုရမယ်။

ဒီကိစ္စ "ကျေအေး" သွားလို့ လုံးဝ မဖြစ်ဘူး။ ဒီညီမလေးအတွက် စစ်မှန်တဲ့ တရားမျှတမှု ရရမယ်။ ဒီကျူးလွန်သူ လေးယောက်ဟာ သူတို့ရဲ့ ပြစ်မှုနဲ့ ထိုက်တန်တဲ့ အပြစ်ဒဏ်ကို "အပြည့်အဝ" ရရှိရမယ်။ ဒါမှ နောက်ထပ် ဒီလို ကျူးလွန်မယ့် ကောင်တွေ၊ ဒီလို အတွေးအခေါ် ရှိတဲ့ ကောင်တွေ အတွက် "သင်ခန်းစာ" (Deterrence) ဖြစ်မှာ။

ဒီလို "ငွေနဲ့ ရှင်းလို့ မရဘူး" ဆိုတဲ့ အသိတရားကို ထက်တို့ တည်ဆောက်နိုင်မှ တရားဥပဒေက အလုပ်လုပ်တယ်ဆိုတာကို ပြနိုင်မှ ထက်တို့ရဲ့ ညီမလေးတွေအတွက် အနည်းငယ်မျှသော လုံခြုံမှုကို မျှော်လင့်နိုင်မှာ။

ဒါ့ကြောင့် ဒီသတင်းကို ထက်တို့ ဆက်ပြီး အာရုံစိုက်နေရမယ်။ ဒီအမှု ဘယ်လိုဖြစ်သွားလဲ၊ တရားခံတွေ ဘာဖြစ်သွားလဲ ဆိုတာကို မျက်ခြေမပြတ် စောင့်ကြည့်ရမယ်။ "မေ့ပစ်လိုက်ခြင်း" ဟာ ကျူးလွန်သူတွေကို အားပေးလိုက်တာနဲ့ အတူတူပဲ။

နိဂုံး - စလင်းက ညီမလေးအတွက် ...

ထက် ဒီစာကို ရေးနေရင်းနဲ့ အဲ့ဒီ G-10 ညီမလေး နေရာမှာ ဝင်ခံစားကြည့်တယ်။ သူဘယ်လောက်တောင် နာကျင်ခဲ့မလဲ။ ဘယ်လောက်တောင် ကြောက်ရွံ့ခဲ့မလဲ။ သူ့ရဲ့ ယုံကြည်မှုတွေ အားလုံး တစ်စစီ ကြေမွသွားတဲ့အခါ၊ သူ့ရဲ့ အော်သံတွေ လည်ပင်းညှစ်ခံထားရတဲ့အခါ၊ သူ့ရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို ဗီဒီယိုရိုက်ပြီး ဖြန့်ဝေခံလိုက်ရတဲ့အခါ...

ညီမလေး... နင်တစ်ယောက်တည်း မဟုတ်ဘူး။ နင်ခံစားရတဲ့ နာကျင်မှုကို၊ နင့်ရဲ့ ဒေါသကို၊ နင့်ရဲ့ မတရားခံရမှုကြီးကို ထက်တို့ နားလည်တယ်။ ထက်တို့ အတူတူ ခံစားရတယ်။

ထက်က အသက်ငယ်ရွယ်သေးတဲ့လူတစ်ယောက်ပါ။ ထက်မှာ ကြီးမားတဲ့ အာဏာ၊ လက်နက် ဘာမှ မရှိဘူး။ ထက်မှာ ဒီ "ကလောင်" တစ်ချောင်းပဲ ရှိတယ်။ ဒီကလောင်နဲ့ပဲ ထက် ဆက်ပြီး တိုက်ပွဲဝင်သွားမယ်။

ထက်တို့ရဲ့ ညီမတွေ၊ ထက်တို့ရဲ့ အမျိုးသမီးတွေ၊ ထက်တို့လို LGBTQ+ တွေ အားလုံးရဲ့ လုံခြုံမှု၊ ဂုဏ်သိက္ခာ၊ တန်းတူညီမျှမှုအတွက် ထက် ဆက်ပြီး အော်ဟစ်နေမယ်။ ဆက်ပြီး ရေးသားနေမယ်။

စလင်းက ဖြစ်ရပ်ဟာ သတင်းတစ်ခု မဟုတ်ဘူး။ ဒါဟာ ထက်တို့ လူ့အဖွဲ့အစည်းရဲ့ နဖူးပေါ်က သွေးစွန်းနေတဲ့ အနာရွတ်တစ်ခုပဲ။ ဒီအနာကို ထက်တို့ လျစ်လျူရှုထားလို့ မရဘူး။ ဒီအနာကို ကုသရမယ်။ ဒီအနာကို ဖြစ်စေတဲ့ ပိုးမွှားတွေကို၊ ဒီစနစ်ဆိုးကြီးကို ထက်တို့အားလုံး ဝိုင်းပြီး တိုက်ထုတ်ကြရမယ်။

အဲ့ဒီညီမလေးရဲ့ တိတ်ဆိတ်သွားတဲ့ အော်သံကို ထက်တို့အားလုံးရဲ့ အသံတွေနဲ့ ပြန်လည် အသက်သွင်းကြရအောင်။

ကောမန့်မှာ စာလေးတွေ ရေးသွားကြပါအုန်းရှင့်။

သူ့အတွက် တရားမျှတမှု ရရမည်။

မတရားမှုကို တရားမှုက နိုင်ရမည်ဟေ့။