ကွန်ပျူတာဝယ်ယူရာတွင် မှားယွင်းသည့် အယူအဆများ
ကွန်ပျူတာတစ်လုံး ဝယ်မယ်ဆိုတာ လွယ်တဲ့ကိစ္စမှ မဟုတ်တာ။ အထူးသဖြင့် နည်းပညာအကြောင်း နားမလည်သူတွေအတွက်ဆို ပိုတောင်ခက်ပါသေးတယ်။ စျေးကွက်ထဲမှာ ကွန်ပျူတာအမျိုးအစားတွေကလည်း အများကြီး၊ Model တွေကလည်း စုံလို့။ ဒီတော့ ဘယ်လိုရွေးချယ်ရမှန်းမသိတာတွေ၊ နားလည်မှုလွဲမှားပြီး မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆတွေနဲ့ ဝယ်မိတာမျိုးတွေ ရှိတတ်ကြပါတယ်။ ဒီအယူအဆတွေကို ဧပရယ် အသေးစိတ်ရှင်းပြပေးပါမယ်နော်။
၁။ CPU Cores များလေ ကောင်းလေပဲဆိုတဲ့
အယူအဆ
ဒီအယူအဆက
အဖြစ်အများဆုံးထဲက တစ်ခုပါပဲ။ လူတော်တော်များများက CPU Cores များလေ
ကွန်ပျူတာ မြန်လေပဲ လို့ ထင်တတ်ကြတယ်။ တကယ်တော့ Cores များတိုင်း ကွန်ပျူတာက အမြဲတမ်း ပိုမြန်နေတာမျိုး
မဟုတ်ပါဘူးနော်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ Software တော်တော်များများက
Cores အများကြီးကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း အပြည့်အဝ
အသုံးမပြုနိုင်သေးလို့ပါပဲ။ ဥပမာပြောရရင် Microsoft Office တို့၊
Internet Browse တို့လို သာမန်လုပ်ငန်းတွေအတွက်ဆို Core
(၂) ခုကနေ (၄) ခုလောက်ဆို လုံလောက်နေပါပြီ။ Gaming လိုမျိုး၊ Video Editing တို့လိုမျိုး
လုပ်ငန်းတွေဆိုမှ Core များများက ပိုပြီး
အကျိုးရှိတာပေါ့နော်။ ဒါတောင်မှ Core (၆) ခုကနေ (၈)
ခုလောက်ဆို လုံလောက်နေပါပြီ။ အချို့ Gaming တွေဆို GPU
(Graphics Card) ပေါ်မှာပဲ ပိုပြီးအားပြုတာမျိုးတွေလည်း ရှိတယ်လေ။ Core
အရေအတွက်ထက် ပိုအရေးကြီးတာက Core တစ်ခုချင်းစီရဲ့
Performance (Single-Core Performance) နဲ့ Clock
Speed (GHz) ပါပဲ။ Clock Speed များလေလေ Core
တစ်ခုချင်းစီရဲ့ လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း မြန်လေလေပါပဲ။ Intel ရဲ့ i3, i5, i7, i9 ဒါမှမဟုတ် AMD ရဲ့ Ryzen 3, 5, 7, 9 ဆိုတဲ့ အမျိုးအစားတွေမှာလည်း Generation
(မျိုးဆက်) က အရမ်းအရေးကြီးပါတယ်။ မျိုးဆက်အသစ်တွေက
မျိုးဆက်ဟောင်းတွေထက် Core နည်းရင်တောင် Overall
Performance ပိုကောင်းနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် Cores အရေအတွက်ကိုပဲ ကြည့်ပြီး မဝယ်ဘဲ Core Architecture (ဗိသုကာ), Clock Speed, Cache Memory နဲ့ Generation တွေကိုလည်း
ထည့်သွင်းစဉ်းစားသင့်ပါတယ်နော်။
၂။ RAM များလေ ကောင်းလေဆိုတဲ့ အယူအဆ
RAM (Random
Access Memory) များလေ ကွန်ပျူတာက ပိုမြန်လေပဲလို့ ထင်တတ်ကြတာလည်း
မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆတစ်ခုပါပဲ။ RAM ရဲ့ အလုပ်က Computer
က အခုလက်ရှိ သုံးနေတဲ့ Program တွေနဲ့ Data
တွေကို ခဏတာ သိမ်းဆည်းထားဖို့ပါပဲ။ ဒီတော့ Program တွေ အများကြီးဖွင့်တာ၊ Memory အများကြီးစားတဲ့ Program
တွေသုံးတာမျိုးဆို RAM များများလိုတာပေါ့။
ဥပမာ 4GB RAM က Internet Browse, Microsoft Office,
Email စစ်တာလိုမျိုး သာမန်အသုံးပြုမှုတွေအတွက်ဆို လုံလောက်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ Browser မှာ Tab တွေ
အများကြီးဖွင့်တာ၊ YouTube ဗီဒီယိုတွေ ကြည့်တာမျိုးဆို
နည်းနည်းလေးလေးသွားနိုင်ပါတယ်။ 8GB RAM ကတော့ လက်ရှိခေတ်မှာ Standard
လိုဖြစ်နေပါပြီ။ သာမန်အသုံးပြုမှုတွေအပြင် Photo Editing နည်းနည်းလုပ်တာ၊ သာမန် Game တွေ ဆော့တာမျိုးအတွက်ပါ
အဆင်ပြေပါတယ်။ 16GB RAM က Gaming, Video Editing
(1080p), Graphic Design, Software Development, Virtual Machines တွေသုံးတာမျိုးဆို
လုံလောက်ပါတယ်။ Multi-tasking အများကြီးလုပ်သူတွေအတွက်လည်း
ကောင်းမွန်ပါတယ်။ 32GB RAM သို့မဟုတ် အထက်က Professional
Video Editing (4K or 8K), 3D Rendering, Engineering Simulations, Heavy Data
Analysis, Multiple Virtual Machines တွေလိုမျိုး Extremely
Demanding Tasks တွေအတွက်ပဲ လိုအပ်ပါတယ်။ RAM များတိုင်း
ကွန်ပျူတာက ဒုံးပျံလို မြန်သွားတာမျိုးမဟုတ်ပါဘူး။ ကိုယ့်ရဲ့အသုံးပြုမှုပုံစံနဲ့
ကိုက်ညီတဲ့ RAM ပမာဏကို ရွေးချယ်ဖို့က ပိုအရေးကြီးပါတယ်။
မလိုအပ်ဘဲ RAM အများကြီးထည့်တာက ပိုက်ဆံပိုကုန်တာပဲရှိပြီး
အကျိုးခံစားခွင့် အများကြီး မရနိုင်ပါဘူးနော်။ RAM ရဲ့ Speed
(MHz) နဲ့ Generation (ဥပမာ DDR4,
DDR5) ကလည်း အရေးပါတာကို မမေ့ပါနဲ့ဦး။
၃။ Storage ပမာဏများလေ ကောင်းလေပဲဆိုတဲ့
အယူအဆ
Storage ကတော့ Data တွေကို အမြဲတမ်း သိမ်းဆည်းဖို့အတွက်ပါ။ Hard
Drive (HDD) နဲ့ Solid State Drive (SSD) ဆိုပြီး
အဓိက (၂) မျိုးရှိပါတယ်။ လူတော်တော်များများက Storage ပမာဏများလေ
ကောင်းလေပဲလို့ ထင်တတ်ကြပါတယ်။ ပမာဏများတာ ကောင်းတယ်ဆိုတာ မှန်ပေမယ့် ဘယ်လို Storage
အမျိုးအစားကို ရွေးချယ်မလဲဆိုတာ ပိုအရေးကြီးပါတယ်။ HDD (Hard
Disk Drive) က ဈေးသက်သာပြီး ပမာဏများများ ရနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့
မြန်နှုန်းကတော့ SSD ကို မမီပါဘူး။ OS (Operating
System) ကို HDD မှာ ထည့်ထားရင် ကွန်ပျူတာ Boot
တက်တာ၊ Program တွေ ဖွင့်တာ နှေးကွေးပါတယ်။ Large
files တွေ (ဥပမာ-ရုပ်ရှင်တွေ၊ ဓာတ်ပုံတွေ) သိမ်းဖို့အတွက်ပဲ
သင့်တော်ပါတယ်။ SSD (Solid State Drive) က HDD ထက် အဆပေါင်းများစွာ မြန်ဆန်ပါတယ်။ OS ကို SSD
မှာ ထည့်ထားရင် ကွန်ပျူတာ Boot တက်တာ၊ Program
တွေ ဖွင့်တာ လျှပ်တစ်ပြက်ပါပဲ။ ဒါပေမဲ့ ဈေးနှုန်းက ပိုမြင့်ပြီး
ပမာဏက HDD လောက် မများပါဘူး။ SSD မှာလည်း
SATA SSD နဲ့ NVMe (PCIe) SSD ဆိုပြီး
ထပ်ခွဲနိုင်ပါတယ်။ NVMe SSD တွေက SATA SSD တွေထက် အများကြီး ပိုမြန်ပါတယ်။ အကြံပြုချက်အနေနဲ့ OS နဲ့ ကိုယ်အမြဲသုံးတဲ့ Program တွေကို 256GB
ဒါမှမဟုတ် 512GB SSD မှာထားပြီး ကျန်တဲ့ Data
ကြီးတွေကို 1TB ဒါမှမဟုတ် ပိုကြီးတဲ့ HDD
မှာ ထားတာက အကောင်းဆုံးပါပဲ။ ဒါမှမဟုတ်လည်း လိုအပ်တဲ့
ပမာဏပေါ်မူတည်ပြီး SSD တစ်ခုတည်းကိုပဲ ယူတာမျိုးလည်း
လုပ်နိုင်ပါတယ်။ Storage များများလိုချင်တယ်ဆိုရင်တောင် HDD
တစ်ခုတည်းကို ရွေးချယ်တာထက် SSD နဲ့ HDD
ပေါင်းစပ်ပြီး သုံးတာက Performance
အတွက် အများကြီး ပိုကောင်းပါတယ်နော်။
၄။ Gaming Laptop တွေက အမြဲတမ်း
ပိုကောင်းတယ်ဆိုတဲ့ အယူအဆ
Gaming Laptop တွေက High-end Components တွေဖြစ်တဲ့ powerful
CPU, Dedicated GPU, မြန်ဆန်တဲ့ RAM နဲ့ SSD
တွေနဲ့ လာတာကြောင့် Performance ကောင်းတာ
မှန်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ Gaming Laptop တွေက
သာမန်အသုံးပြုမှုတွေအတွက် အမြဲတမ်း ပိုကောင်းနေတာမျိုးတော့ မဟုတ်ပါဘူး။
အားနည်းချက်တွေအနေနဲ့ ဈေးကြီးတယ်၊ တူညီတဲ့ Spec နဲ့ဆို Gaming
Laptop က သာမန် Laptop ထက် သိသိသာသာကို
စျေးပိုများပါတယ်။ ဘက်ထရီကြာရှည်မခံဘူး၊ Powerful Components တွေက Energy ပိုစားတာကြောင့် ဘက်ထရီက သာမန် Laptop
တွေထက် ပိုကုန်မြန်ပါတယ်။ အလေးချိန်များပြီး ထူပူတယ်၊ Heat
Dissipation (အပူထုတ်လွှတ်မှု) ကောင်းအောင် Cooler System တွေ အများကြီးထည့်ထားရလို့ Design က ထူပူပြီး
လေးတတ်ပါတယ်။ ဆူညံသံလည်း ထွက်တတ်တယ်၊ အပူကို ထိန်းချုပ်ဖို့ Cooling Fan တွေက အမြဲတမ်း အသံပေးပြီး အလုပ်လုပ်တတ်ပါတယ်။ ဘယ်သူတွေအတွက်လဲဆိုတော့
တကယ်လို့ ကိုယ်က Graphic-intensive Games တွေ ဆော့မယ်၊ Video
Editing လုပ်မယ်၊ 3D Modeling တွေ
လုပ်မယ်ဆိုရင်တော့ Gaming Laptop က
အကောင်းဆုံးရွေးချယ်မှုပါပဲ။ ဒါပေမဲ့ Internet သုံးဖို့၊ Office
Work လုပ်ဖို့၊ ရုပ်ရှင်ကြည့်ဖို့လောက်ဆိုရင်တော့ Gaming
Laptop ဝယ်ဖို့ မလိုအပ်ပါဘူး။ Mid-range Laptop တစ်လုံးက သင့်အတွက် ပိုပြီး တန်ဖိုးရှိမှာပါ။ မလိုအပ်ဘဲ Gaming
Laptop ကို ရွေးချယ်မိရင် ပိုက်ဆံပိုကုန်ပြီး ကိုယ်နဲ့မကိုက်ညီတဲ့
ကွန်ပျူတာမျိုး ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်နော်။
၅။ Operating System (OS) က Windows
ပဲ ကောင်းတယ်ဆိုတဲ့ အယူအဆ
Windows OS က ကမ္ဘာမှာ လူသုံးအများဆုံး OS ဖြစ်တာ မှန်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ Windows တစ်ခုတည်းကပဲ အမြဲတမ်း အကောင်းဆုံးလို့
ပြောလို့မရပါဘူး။ ကိုယ့်ရဲ့အသုံးပြုမှုပုံစံနဲ့ ဘတ်ဂျက်ပေါ်မူတည်ပြီး အခြား OS
တွေက ပိုကောင်းတာမျိုးလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ Windows က Software Support အများဆုံး OS ပါ။ Game တွေ၊ Professional Software တွေ အားလုံးနီးပါး Windows ပေါ်မှာ သုံးလို့ရပါတယ်။ User-friendly
ဖြစ်ပြီး Interface လည်း ရင်းနှီးကြပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ Security Vulnerabilities (လုံခြုံရေးအားနည်းချက်) က
ပိုများပြီး Virus တွေ ဝင်ဖို့လည်း ပိုလွယ်ပါတယ်။ macOS
(Apple Mac) က Graphic Design, Video Editing, Music
Production လို Creative Work တွေအတွက်
အရမ်းကောင်းပါတယ်။ Security ကောင်းမွန်ပြီး User
Experience ကလည်း လှပပါတယ်။ Apple Ecosystem ထဲမှာ
ရှိတဲ့သူတွေအတွက်ဆို Device တွေ ချိတ်ဆက်ရတာ လွယ်ကူပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ ဈေးကြီးပြီး Software အချို့က Mac မှာ မရနိုင်တာမျိုးလည်း ရှိနိုင်ပါတယ်။ Linux က Open-source
ဖြစ်ပြီး Free ပါ။ Security ကောင်းမွန်ပြီး Customization လုပ်လို့ရတာ
များပါတယ်။ Programming, Server Management, IT Security တို့လို
Technical Work တွေအတွက် အရမ်းကောင်းပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ User-friendly
ဖြစ်မှုက Windows လောက် မကောင်းဘဲ Software
Support ကလည်း နည်းပါတယ်။ အကြံပြုချက်အနေနဲ့ ကိုယ်က ဘယ်လို Software
တွေ အဓိကသုံးမလဲ၊ ဘယ်လိုလုပ်ငန်းမျိုးတွေ လုပ်မလဲ၊
ဘတ်ဂျက်ဘယ်လောက်ရှိလဲဆိုတာ စဉ်းစားပြီးမှ OS ကို
ရွေးချယ်သင့်ပါတယ်။ Windows က အများစုအတွက် အဆင်ပြေပေမယ့် Creative
Work တွေအတွက်ဆို Mac က ပိုကောင်းနိုင်ပြီး Technical
Work တွေအတွက်ဆို Linux က
ပိုသင့်တော်တာမျိုးတွေလည်း ရှိနိုင်ပါတယ်နော်။
၆။ Screen Resolution မြင့်လေ
ပိုကောင်းလေဆိုတဲ့ အယူအဆ
Screen
Resolution မြင့်လေလေ Image Quality ပိုကောင်းတာ၊
Details ပိုထင်ရှားတာ မှန်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ Resolution မြင့်တိုင်း အမြဲတမ်း ပိုကောင်းတယ်လို့ ပြောလို့မရပါဘူး။ Full HD
(1920x1080) က Laptop Screen Size 13 လက်မကနေ 15.6
လက်မလောက်အတွက် အကောင်းဆုံးပါပဲ။ နေ့စဉ်သုံးဖို့၊
ရုပ်ရှင်ကြည့်ဖို့၊ Office Work လုပ်ဖို့အတွက်
လုံလောက်ပါတယ်။ Battery Consumption လည်း သင့်တင့်ပါတယ်။ QHD
(2560x1440) / 2K က Full HD ထက်
ပိုပြီးကြည်လင်ပြတ်သားပါတယ်။ Gaming နဲ့ Professional
Graphic Work တွေအတွက် ကောင်းပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ Battery ပိုကုန်ပြီး CPU/GPU Performance ပိုစားပါတယ်။ UHD
(3840x2160) / 4K က အမြင့်ဆုံး Resolution ပါ။
Video Editing (4K Footage), Photo Editing (High-Res Photos) နဲ့ Graphic Design တွေအတွက် အကောင်းဆုံးပါ။ ဒါပေမဲ့
ဈေးကြီးတယ်၊ Battery အများကြီး ကုန်တယ်၊ CPU/GPU ပေါ်မှာ ဝန်အရမ်းများပါတယ်။ Screen Size သေးတဲ့ Laptop
တွေမှာ 4K Resolution က Eye Strain (မျက်စိညောင်းညာမှု) ဖြစ်စေနိုင်ပြီး Text တွေ၊ Icon
တွေက သေးလွန်းနေတတ်ပါတယ်။ အကြံပြုချက်အနေနဲ့ Laptop Screen
Size ကိုလည်း ကြည့်သင့်ပါတယ်။ 13-15 လက်မ Laptop
တွေအတွက်ဆို Full HD က အကောင်းဆုံးပါပဲ။ 17
လက်မ အထက် Large Screen Laptop တွေဆိုရင်တော့ QHD
ဒါမှမဟုတ် 4K Resolution ကို
စဉ်းစားနိုင်ပါတယ်။ ကိုယ်က 4K Video Editing လုပ်မှာမဟုတ်ဘဲ
သာမန်သုံးဖို့ဆို 4K Screen ကို မလိုအပ်ပါဘူးနော်။ ဘက်ထရီနဲ့
Performance ကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားဖို့ လိုပါတယ်နော်။
၇။ "Refurbished" ဒါမှမဟုတ်
"Used" Laptop တွေက မကောင်းဘူးဆိုတဲ့ အယူအဆ
Refurbished ဆိုတာက ပျက်စီးတာ၊ ချို့ယွင်းတာတစ်ခုခုရှိလို့ ပြန်ပြင်ထားတဲ့
ကွန်ပျူတာတွေပါ။ Used (ဒုတိယလက်) ကတော့ သုံးပြီးသား
ကွန်ပျူတာတွေပါ။ လူတော်တော်များများက ဒီလို ကွန်ပျူတာတွေကို
ယုံကြည်မှုမရှိကြပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ တကယ်တမ်းကျတော့ Refurbished နဲ့
Used Laptop တွေက ဈေးသက်သက်သာသာနဲ့ Performance ကောင်းကောင်း ရနိုင်တဲ့ ကောင်းမွန်တဲ့ ရွေးချယ်မှုတွေ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ Refurbished
Laptop ရဲ့ အားသာချက်က ထုတ်လုပ်သူ (Manufacturer) ဒါမှမဟုတ် Authorized Seller (တရားဝင်ရောင်းသူ) က
ပြန်လည်စစ်ဆေးပြီး၊ ပြန်လည်ပြုပြင်ပြီးသားတွေပါ။ မူလအခြေအနေနီးပါး ကောင်းမွန်အောင်
ပြန်လုပ်ထားတာဖြစ်လို့ ယုံကြည်စိတ်ချရပါတယ်။ Warranty လည်း
ပေးတတ်ပါတယ်။ အားနည်းချက်အနေနဲ့ Used Laptop ထက် ဈေးနည်းနည်း
ပိုမြင့်နိုင်ပါတယ်။ Used Laptop ရဲ့ အားသာချက်ကတော့
ဈေးနှုန်းအရမ်းသက်သာပါတယ်။ အားနည်းချက်အနေနဲ့ ဘယ်လိုသုံးထားလဲ၊
ဘာတွေပြင်ဖူးလဲဆိုတာ သေချာမသိရတာကြောင့် Risk ပိုများပါတယ်။ Warranty
ကလည်း မရှိတတ်ပါဘူး။ အကြံပြုချက်အနေနဲ့ Refurbished Laptop ကို Authorized Seller ဒါမှမဟုတ် Manufacturer
ဆီက ဝယ်ပါ။ Warranty ပါမပါ သေချာမေးပါ။
အများအားဖြင့် Refurbished Laptop တွေက
ပုံမှန်အသုံးပြုဖို့အတွက် အတော်လေးကို ကောင်းမွန်တဲ့ ရွေးချယ်မှုတစ်ခုပါပဲ။ Used
Laptop ကို ကိုယ်တိုင် Computer ပိုင်း
နားလည်သူ (သို့မဟုတ်) နားလည်တဲ့သူနဲ့အတူသွားဝယ်တာ အကောင်းဆုံးပါပဲ။ ကွန်ပျူတာရဲ့
အခြေအနေ၊ ဘက်ထရီ၊ ပျက်စီးမှုတွေ ရှိမရှိ သေချာစစ်ဆေးပြီးမှ ဝယ်သင့်ပါတယ်။
၈။ Brand Name က အရေးအကြီးဆုံးပဲဆိုတဲ့
အယူအဆ
Apple, Dell,
HP, Lenovo, Asus, Acer စတဲ့ Brand တွေက
ကောင်းမွန်တဲ့ ကွန်ပျူတာတွေ ထုတ်လုပ်ကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ Brand Name တစ်ခုတည်းကိုပဲ ကြည့်ပြီး ဝယ်တာက မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆပါ။ Brand ကောင်းရင် ကွန်ပျူတာတိုင်းက ကောင်းနေတာမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။ Brand တစ်ခုတည်းကနေလည်း Entry-level (အနိမ့်စား) ကနေ High-end
(အမြင့်စား) အထိ Model အမျိုးမျိုး
ထုတ်လုပ်ကြပါတယ်။ ဘာကို ကြည့်ရမလဲဆိုတော့ Brand ကို
ကြည့်တာထက် Specific Model (မော်ဒယ်အမျိုးအစား) ရဲ့ Specifications (အသေးစိတ်အချက်အလက်),
Build Quality (တည်ဆောက်ပုံအရည်အသွေး), User
Reviews (သုံးစွဲသူသုံးသပ်ချက်) နဲ့ After-Sales
Service (ရောင်းပြီးနောက် ဝန်ဆောင်မှု) တွေကို
ကြည့်ပြီး ရွေးချယ်သင့်ပါတယ်။ တန်ဖိုးသင့်တင့်ပြီး Spec ကောင်းတဲ့
ကွန်ပျူတာတွေက နာမည်ကြီး Brand တွေထက် ပိုကောင်းတာမျိုးလည်း
ရှိနိုင်ပါတယ်။ ဥပမာ- Xiaomi Laptop တွေက စျေးနှုန်းနဲ့ Spec
အရမ်းကို တန်တာမျိုးတွေ ရှိတတ်တယ်လေ။
၉။ ကွန်ပျူတာဝယ်ပြီးတာနဲ့ အားလုံးပြီးပြီဆိုတဲ့ အယူအဆ
ကွန်ပျူတာတစ်လုံး
ဝယ်ပြီးတာနဲ့ အားလုံးပြီးပြီလို့ ထင်တတ်ကြတာလည်း မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆတစ်ခုပါပဲ။
ကွန်ပျူတာကို ကောင်းကောင်းမွန်မွန် အသုံးပြုနိုင်ဖို့အတွက် အခြားလိုအပ်ချက်တွေလည်း
ရှိပါသေးတယ်။ Accessories (အပိုပစ္စည်းများ) အနေနဲ့ Mouse, Keyboard (External), Monitor
(External), Laptop Bag, External Hard Drive, USB Hub စတာတွေ
လိုအပ်နိုင်ပါတယ်။ Software Licenses (Software လိုင်စင်များ)
အနေနဲ့ Windows License, Microsoft Office License, Antivirus Software
License, Photo/Video Editing Software License စတာတွေ
လိုအပ်နိုင်ပါတယ်။ Free Software တွေလည်း ရှိပေမယ့် Professional
Work အတွက်ဆို Licensed Software တွေက
ပိုကောင်းပါတယ်။ Maintenance (ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းမှု) အနေနဲ့
ကွန်ပျူတာကို ပုံမှန်ရှင်းလင်းရေးလုပ်တာ (ဖုန်တွေရှင်းတာ)၊ Software Update
တွေ လုပ်တာ၊ Driver တွေ Update လုပ်တာ၊ Antivirus Scan လုပ်တာတွေက ကွန်ပျူတာရဲ့
သက်တမ်းကို ရှည်စေပြီး Performance ကို ကောင်းမွန်စေပါတယ်။
၁၀။ အခုခေတ်မှာ Desktop Computer တွေက
ခေတ်မမီတော့ဘူးဆိုတဲ့ အယူအဆ
Laptop တွေက ပေါ့ပါးပြီး သယ်ဆောင်ရလွယ်တာကြောင့် လူကြိုက်များပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ Desktop
Computer တွေက ခေတ်မမီတော့ဘူးလို့ ပြောတာ မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆပါ။ Desktop
တွေမှာ Laptop တွေထက် အားသာချက်တွေ အများကြီး
ရှိပါသေးတယ်။ Performance (စွမ်းဆောင်ရည်) အနေနဲ့ တူညီတဲ့
ဈေးနှုန်းနဲ့ဆို Desktop Components တွေက Laptop
Components တွေထက် ပိုပြီး Powerful ဖြစ်ပါတယ်။
Gaming, Video Editing, 3D Rendering စတဲ့ High-performance
Tasks တွေအတွက် Desktop က ပိုကောင်းပါတယ်။ Upgradeability
(အဆင့်မြှင့်တင်နိုင်စွမ်း) အနေနဲ့ RAM, Storage, Graphics
Card, CPU စတာတွေကို လိုအပ်သလို အလွယ်တကူ အဆင့်မြှင့်တင်နိုင်ပါတယ်။
Laptop တွေကတော့ Upgrade လုပ်ဖို့
ခက်ခဲပြီး အချို့ Model တွေဆို Upgrade လုပ်လို့ မရပါဘူး။ Cooling (အပူထိန်းချုပ်မှု)
အနေနဲ့ Desktop တွေမှာ ပိုကြီးတဲ့ Cooling System တွေ ထည့်သွင်းနိုင်တာကြောင့် အပူထိန်းချုပ်မှုက Laptop တွေထက် ပိုကောင်းပါတယ်။ ဒါကြောင့် Overheating ကြောင့်
Performance ကျဆင်းတာမျိုး နည်းပါတယ်။ Repairability
(ပြုပြင်ရလွယ်ကူမှု) အနေနဲ့ Desktop Parts တွေက
လဲလှယ်ရတာ လွယ်ကူပါတယ်။ ပျက်စီးသွားရင်လည်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုချင်းစီကိုပဲ
ဝယ်ယူလဲလှယ်လို့ရပါတယ်။ Laptop တွေကတော့ Motherboard မှာ ပစ္စည်းတွေ အားလုံးကပ်နေတာမျိုးဖြစ်လို့ ပြင်ဆင်ရ ပိုခက်ခဲပါတယ်။ Price-to-Performance
Ratio အနေနဲ့ တူညီတဲ့ Performance အတွက်ဆို Desktop
က Laptop ထက် ဈေးသက်သာပါတယ်။
ဘယ်သူတွေအတွက်လဲဆိုတော့ အကယ်၍ ကိုယ်က ကွန်ပျူတာကို တစ်နေရာတည်းမှာပဲ
အဓိကထားသုံးမယ်၊ Gaming, Professional Work တွေ လုပ်မယ်၊
အဆင့်မြှင့်တင်ဖို့ လိုအပ်နိုင်တယ်ဆိုရင် Desktop Computer က
အကောင်းဆုံးရွေးချယ်မှုပါပဲ။ Portable ဖြစ်ဖို့မလိုဘူးဆိုရင်
Desktop က ပိုပြီး တန်ဖိုးရှိပါတယ်နော်။
၁၁။ Laptop က Ultra-Slim ဖြစ်လေ ပိုကောင်းလေဆိုတဲ့ အယူအဆ
Laptop တွေက ပေါ့ပါးပြီး ပါးလွှာလေလေ သယ်ဆောင်ရတာ ပိုလွယ်ကူတာ မှန်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့
Ultra-slim ဖြစ်တိုင်း အမြဲတမ်း ကောင်းတာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။
အားနည်းချက်တွေအနေနဲ့ Cooling (အပူထိန်းချုပ်မှု) မကောင်းတာ၊
ပါးလွန်းတော့ Cooling System ထည့်ဖို့ နေရာနည်းတာကြောင့်
အပူထိန်းချုပ်မှု မကောင်းပါဘူး။ Performance မြင့်တဲ့
အလုပ်တွေ လုပ်တဲ့အခါ Overheating ဖြစ်ပြီး Performance
ကျဆင်းနိုင်ပါတယ်။ Ports (ချိတ်ဆက်နိုင်သော Port
များ) နည်းပါးတတ်တယ်၊ Ultra-slim Laptop တွေမှာ
USB Port, HDMI Port, Ethernet Port စတာတွေ နည်းပါးတတ်ပါတယ်။ အချို့ဆို USB-C
(Thunderbolt) Port တစ်ခုတည်းပဲ ပါတတ်တာမျိုးတွေ ရှိပါတယ်။ External
Dongles တွေ သုံးရတာမျိုးတွေ ရှိတတ်ပါတယ်။ Upgradeability (အဆင့်မြှင့်တင်နိုင်စွမ်း) နည်းတာ၊ RAM, Storage စတာတွေကို
Upgrade လုပ်ဖို့ မရနိုင်တော့တာမျိုးတွေ ရှိတတ်ပါတယ်။ Components
တွေက Motherboard မှာ တိုက်ရိုက်ကပ်ထားတာမျိုး
ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ Battery Life လည်း မကောင်းနိုင်ဘူး၊ Cooling
မကောင်းတဲ့အခါ Processor တွေက အပူများပြီး Battery
ပိုကုန်တတ်ပါတယ်။ Price ဈေးကြီးတာ၊ Ultra-slim
Design တွေက Research & Development (သုတေသနနဲ့
ဖွံ့ဖြိုးရေး) ကုန်ကျစရိတ် မြင့်တာကြောင့် ဈေးပိုကြီးတတ်ပါတယ်။ အကြံပြုချက်အနေနဲ့
ပေါ့ပါးမှုနဲ့ သယ်ဆောင်ရလွယ်ကူမှုက ကိုယ့်အတွက် အဓိကကျတယ်ဆိုရင် Ultra-slim
Laptop ကို ရွေးချယ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကိုယ်က Performance ပိုလိုချင်တယ်၊ Ports တွေ
အများကြီးသုံးဖို့လိုတယ်ဆိုရင်တော့ နည်းနည်းလေး ပိုထူပြီး ပိုလေးတဲ့ Laptop
တွေက ပိုကောင်းပါလိမ့်မယ်။ ကိုယ့်ရဲ့လိုအပ်ချက်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ Design
ကို ရွေးချယ်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်နော်။
၁၂။ Graphics Card (GPU) ကို CPU ထက် ပိုပြီး အလေးထားတာ (သို့မဟုတ်) လုံးဝ မစဉ်းစားတာ
Graphics Card
(GPU) က Gaming, Video Editing, 3D Rendering, Graphic
Design နဲ့ Machine Learning တို့လို Visual
intensive Tasks တွေအတွက် အရေးကြီးပါတယ်။ CPU (Processor) က General Computing Tasks တွေအတွက် အရေးကြီးပြီး GPU
က Graphics နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ Calculation တွေအတွက် အဓိက လုပ်ဆောင်တာပါ။ မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆတွေကတော့ "Game
ဆော့မှာဆိုတော့ GPU က အရေးအကြီးဆုံးပဲ။ CPU
က ဘာမှ မလိုဘူး။" လို့ ပြောတာမျိုးပါ။ ဒါက မှားယွင်းတဲ့
အယူအဆပါ။ Game တော်တော်များများက CPU နဲ့
GPU နှစ်ခုလုံး ပေါင်းစပ်ပြီး အလုပ်လုပ်တာပါ။ CPU က Game Logic, AI, Physics စတာတွေကို Process
လုပ်ပြီး GPU က Graphics ကို Render လုပ်တာပါ။ CPU မကောင်းရင်
GPU က ဘယ်လောက်ကောင်းကောင်း Bottle-neck ဖြစ်ပြီး Performance ကျနိုင်ပါတယ်။ နောက်တစ်ခုက
"ငါက Game မဆော့ဘူးဆိုတော့ GPU လုံးဝ
မလိုဘူး။" လို့ ပြောတာမျိုးပါ။ ဒါလည်း မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆပါ။ Microsoft
Office လို သာမန်လုပ်ငန်းတွေအတွက်ဆို Integrated Graphics
(CPU ထဲမှာပါတဲ့ Graphics) က လုံလောက်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ Photo Editing, Light Video Editing, Web Browse မှာ
Website တွေမှာ Animation တွေများရင်တောင်
Dedicated GPU က အထောက်အကူဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။ 4K Video
ကြည့်မယ်ဆိုရင်တောင် Integrated Graphics က
ရုန်းကန်ရတတ်ပါတယ်။ အကြံပြုချက်အနေနဲ့ ကိုယ့်ရဲ့အသုံးပြုမှုပုံစံပေါ်မူတည်ပြီး CPU
နဲ့ GPU ကို ဟန်ချက်ညီအောင် ရွေးချယ်ဖို့
အရေးကြီးပါတယ်။ သာမန်အသုံးပြုသူများ (Office Work, Browse, Movies) အတွက်ဆို Integrated Graphics နဲ့ CPU ကောင်းကောင်းဆို လုံလောက်ပါတယ်။ Light Gaming / Photo Editing အတွက်ဆို Mid-range CPU နဲ့ Entry-level
Dedicated GPU (ဥပမာ- NVIDIA GeForce GTX 1650 / RTX 3050,
AMD Radeon RX 6600M) က လုံလောက်ပါတယ်။ Heavy Gaming / Video
Editing / 3D Modeling အတွက်ဆို High-end CPU နဲ့
Powerful Dedicated GPU (ဥပမာ- NVIDIA GeForce RTX
4070 / 4080 / 4090, AMD Radeon RX 7800 XT / 7900 XT / 7900 XTX) တွေ
လိုအပ်ပါတယ်။ CPU နဲ့ GPU ကို
ဟန်ချက်ညီအောင် ရွေးချယ်မှ ကွန်ပျူတာရဲ့ Overall Performance ကောင်းမွန်မှာပါနော်။
၁၃။ "စျေးကြီးလေ ကောင်းလေ" ဆိုတဲ့ အယူအဆ
စျေးကြီးတာ
ကောင်းတယ်ဆိုတာ မှန်ပေမယ့် အမြဲတမ်းတော့ ဒီလိုမဟုတ်ပါဘူး။ တခါတလေ Marketing Strategy (စျေးကွက်မြှင့်တင်ရေးနည်းဗျူဟာ)
ကြောင့် ဈေးပိုကြီးနေတာမျိုး၊ မလိုအပ်တဲ့ Feature တွေပါနေတာမျိုးလည်း
ရှိနိုင်ပါတယ်။ ပြီးတော့ ကိုယ့်ရဲ့လိုအပ်ချက်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ ကွန်ပျူတာကို ဝယ်ဖို့က
ပိုအရေးကြီးပါတယ်။ ဥပမာ- ကိုယ်က Internet သုံးမယ်၊ Office
Work လုပ်မယ်ဆိုရင် ဒေါ်လာ ၅၀၀-၈၀၀ ဝန်းကျင် Laptop တစ်လုံးဆို လုံလောက်ပါတယ်။ ဒေါ်လာ ၂၀၀၀-၃၀၀၀ တန် High-end Gaming
Laptop တစ်လုံးက ကိုယ့်အတွက် မလိုအပ်ဘဲ ပိုက်ဆံပိုကုန်တာပဲ
ရှိမှာပါ။ အကြံပြုချက်အနေနဲ့ Budget (ဘတ်ဂျက်) ကို
သတ်မှတ်ပါ။ Needs (လိုအပ်ချက်) ကို သတ်မှတ်ပါ၊
ဘယ်လိုအလုပ်တွေ လုပ်မှာလဲ၊ ဘယ်လို Software တွေသုံးမှာလဲ၊ Game
ဆော့မှာလား၊ Graphic Work လုပ်မှာလားဆိုတာမျိုးပေါ့။
Research (လေ့လာမှု) လုပ်ပါ၊ ကိုယ်လိုချင်တဲ့ Spec နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ Model တွေကို Brand မျိုးစုံကနေ ရှာဖွေပါ။ User Review တွေ ဖတ်ပါ။ Value
for Money (တန်ဖိုးရှိမှု) ကို ဦးစားပေးပါ။ ဈေးနှုန်းနဲ့ Performance
ကို ယှဉ်ကြည့်ပြီး တန်ဖိုးအရှိဆုံး ကွန်ပျူတာကို ရွေးချယ်ပါ။
၁၄။ အမြန်ဝယ်ရမယ်ဆိုပြီး စျေးလျှော့တုန်း ဝယ်မိတာ
Cyber Monday,
Black Friday, Christmas Sale စတဲ့ စျေးလျှော့ရောင်းချမှုတွေက
ကွန်ပျူတာဝယ်ဖို့ ကောင်းတဲ့အခွင့်အရေးတွေ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့
"အမြန်ဝယ်ရမယ်" ဆိုတဲ့ စိတ်နဲ့ လေ့လာမှုမရှိဘဲ ဝယ်မိတာကလည်း
မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆပါ။ အားနည်းချက်တွေက Impulse Buy (ချက်ချင်းဝယ်ယူမှု)
ဖြစ်တာ၊ လိုအပ်ချက်နဲ့ ကိုက်ညီမှုမရှိဘဲ ဈေးသက်သာလို့ဆိုပြီး ဝယ်မိတတ်ကြပါတယ်။ Older
Models (မော်ဒယ်အဟောင်းများ) ဖြစ်နေတာ၊ ဈေးလျှော့ရောင်းချတဲ့
ကွန်ပျူတာတွေက အချို့ဆိုရင် မျိုးဆက်ဟောင်း (Older Generation) Model တွေ ဖြစ်နေတတ်ပါတယ်။ ဈေးသက်သာပေမယ့် Performance က
နောက်ဆုံးထွက် Model တွေလောက် မကောင်းတာမျိုး
ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ Limited Stock (ပစ္စည်းအရေအတွက်
ကန့်သတ်ထားခြင်း) ဖြစ်တာ၊ ဈေးလျှော့တုန်း ဝယ်တဲ့အခါ မကြိုက်တဲ့ Model ဖြစ်နေရင်တောင် အစားထိုးမရနိုင်တော့တာမျိုးတွေ ရှိတတ်ပါတယ်။
အကြံပြုချက်အနေနဲ့ ကြိုတင်ပြင်ဆင်ပါ၊ ဈေးလျှော့တဲ့ အစီအစဉ်တွေ မလာခင်
ကိုယ်လိုချင်တဲ့ ကွန်ပျူတာ Spec တွေကို ကြိုတင်လေ့လာထားပါ။
စျေးနှုန်းနှိုင်းယှဉ်ပါ၊ Sale လုပ်တဲ့အချိန်မှာ
အခြားဆိုင်တွေ၊ Website တွေနဲ့ စျေးနှုန်းကို
နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။ တကယ်ပဲ ဈေးသက်သာရဲ့လားဆိုတာ စစ်ဆေးပါ။ Reviews ဖတ်ပါ၊ ဝယ်မယ့် Model ရဲ့ User Review တွေ၊ Expert Review တွေကို ဖတ်ပြီးမှ ဆုံးဖြတ်ပါ။
၁၅။ ကွန်ပျူတာရဲ့ အသွင်အပြင် (Design) ကိုပဲ
အဓိကထားပြီး ဝယ်တာ
Laptop တွေက ပေါ့ပါးပြီး Design လှလေလေ
လူကြိုက်များလေလေပါပဲ။ ဒါပေမဲ့ Design တစ်ခုတည်းကိုပဲ
အဓိကထားပြီး ဝယ်တာက မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆတစ်ခုပါ။ အားနည်းချက်တွေက Performance
(စွမ်းဆောင်ရည်) နည်းတာ၊ Design လှဖို့အတွက် Performance
ကို လျှော့ချထားတာမျိုးတွေ ရှိနိုင်ပါတယ်။ ဥပမာ- Ultra-slim
Laptop တွေမှာ Cooling မကောင်းတာမျိုးပေါ့။ Durability
(တာရှည်ခံမှု) နည်းတာ၊ Design ပေါ့ပါးအောင် Plastic
Material တွေ အများကြီးသုံးထားတာမျိုးတွေက တာရှည်ခံမှု
နည်းနိုင်ပါတယ်။ Metal Body တွေက ပိုတာရှည်ခံပေမယ့်
ပိုလေးပြီး ဈေးကြီးပါတယ်။ Ergonomics (အသုံးပြုရလွယ်ကူမှု)
မကောင်းတာ၊ Design လှပေမယ့် Keyboard layout က မကောင်းတာမျိုး၊ Trackpad က သုံးရတာ
အဆင်မပြေတာမျိုးတွေ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ အကြံပြုချက်အနေနဲ့ Functionality (လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း) ကို ပိုပြီး အလေးထားပါ။ Performance (စွမ်းဆောင်ရည်), Build Quality (တည်ဆောက်ပုံအရည်အသွေး),
Keyboard/Trackpad (ကီးဘုတ်/ထရက်ခ်ျပက်) တို့ကိုပါ
ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါ။ Design ကတော့
ဒုတိယအရေးကြီးဆုံးအချက်အဖြစ်ပဲ ထားပါနော်။ ကိုယ့်လိုအပ်ချက်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့
ကွန်ပျူတာကို ရွေးချယ်ပြီးမှ Design ကို ကြိုက်မကြိုက်
စဉ်းစားသင့်ပါတယ်။
၁၆။ Cooling System ကို လုံးဝ မစဉ်းစားတာ
Cooling System
(အပူထိန်းချုပ်မှုစနစ်) က ကွန်ပျူတာရဲ့ Performance နဲ့ သက်တမ်းအတွက် အရမ်းအရေးကြီးပါတယ်။ အထူးသဖြင့် Gaming Laptop တွေ၊ Performance မြင့်တဲ့ Laptop တွေမှာ Cooling System မကောင်းရင် Processor တွေ၊ Graphics Card တွေ အပူလွန်ကဲပြီး Performance
ကျဆင်းတာ (Thermal Throttling) ဖြစ်တတ်ပါတယ်။
အားနည်းချက်တွေက Performance ကျဆင်းတာ၊ အပူများရင် CPU/GPU
က သူတို့ရဲ့ Clock Speed ကို
လျှော့ချလိုက်ပြီး Performance ကျဆင်းသွားပါတယ်။ Hardware
ပျက်စီးတာ၊ ရေရှည်မှာ အပူလွန်ကဲမှုက Hardware Components တွေကို ပျက်စီးစေနိုင်ပါတယ်။ Noise (ဆူညံသံ) ထွက်တာ၊
Cooling Fan တွေက အပူများလာရင် အသံကျယ်ကျယ်နဲ့
လည်ပတ်တတ်ပါတယ်။ အကြံပြုချက်အနေနဲ့ Review တွေမှာ Cooling
Performance အကြောင်း ပါမပါ ဖတ်ပါ။ Laptop တွေဝယ်ရင် Cooling Vent (လေထွက်ပေါက်) တွေ
များများပါတာ၊ Design မှာ Heat Dissipation ကောင်းမွန်အောင် လုပ်ထားတာတွေကို ရွေးချယ်ပါ။ Heavy Work တွေ လုပ်မယ်ဆိုရင် External Cooling Pad (အပူလျှော့ချတဲ့
ပန်ကာ) သုံးတာမျိုး စဉ်းစားသင့်ပါတယ်။
နိဂုံးချုပ်အနေနဲ့ ဧပရယ် ဘာပြောချင်လဲဆိုတော့...
ကွန်ပျူတာတစ်လုံး
ဝယ်ယူတော့မယ်ဆိုရင် အပေါ်မှာ ဧပရယ်ရှင်းပြခဲ့တဲ့ မှားယွင်းတဲ့ အယူအဆတွေကို
ရှောင်ရှားဖို့က အရေးကြီးဆုံးပါပဲ။ ကိုယ့်ရဲ့ Budget (ဘတ်ဂျက်), Usage (အသုံးပြုမှုပုံစံ),
Needs (လိုအပ်ချက်) တွေကို အရင်ဆုံး
သေချာသတ်မှတ်ပြီး လေ့လာမှု (Research) အပြည့်အဝ လုပ်ဖို့
လိုအပ်ပါတယ်။ "Don't just buy a computer, buy the right computer for
you." ဆိုတဲ့ စကားလိုပါပဲ။ ကိုယ့်အတွက် အသင့်တော်ဆုံး
ကွန်ပျူတာကို ရွေးချယ်နိုင်မှ ပိုက်ဆံလည်း မဖြုန်းတီးမိမှာဖြစ်သလို၊
ကွန်ပျူတာကိုလည်း စိတ်တိုင်းကျ အသုံးပြုနိုင်မှာပါနော်။ နည်းပညာတွေက အမြဲတမ်း
ပြောင်းလဲနေတာဆိုတော့ အမြဲတမ်း Update ဖြစ်နေဖို့လည်း
အရေးကြီးပါတယ်ရှင့်။
Comments
Post a Comment